Ćwierć wieku współpracy ponad granicami. Jubileusz partnerstwa Pomorskiego i Meklemburgii-Pomorza Przedniego

Wspólne projekty gospodarcze, wymiana młodzieży, współpraca uczelni i samorządów, a także bezpieczeństwo regionu Morza Bałtyckiego – to najważniejsze tematy jubileuszu 25-lecia partnerstwa między województwem pomorskim a Meklemburgią-Pomorzem Przednim. Uroczystość odbyła się 20 maja 2026 r. w Polskiej Filharmonii Bałtyckiej w Gdańsku i zgromadziła przedstawicieli administracji publicznej, świata nauki, kultury, biznesu oraz organizacji społecznych z Polski i Niemiec.

Ćwierć wieku współpracy ponad granicami

Partnerstwo między województwem pomorskim a niemieckim krajem związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie zostało formalnie zainicjowane 15 stycznia 2001 r. poprzez podpisanie wspólnej deklaracji o współpracy międzyregionalnej. Przez 25 lat relacje obu regionów rozwijały się w wielu obszarach – od gospodarki i transportu, przez kulturę i edukację, współpracę młodzieży, po turystykę i ochronę środowiska.

Jubileuszowe spotkanie w Gdańsku było okazją nie tylko do podsumowania dotychczasowych działań, ale również do rozmowy o wyzwaniach stojących dziś przed Europą i regionem Morza Bałtyckiego.

W ciągu tych 25 lat zbudowaliśmy silne relacje, które przetrwały próbę czasu. To nie tylko projekty i liczby, ale przede wszystkim ludzie, którzy angażują się we współpracę po obu stronach granicy – podkreślał Leszek Bonna, wicemarszałek województwa pomorskiego.

Fot. Jacek Sowa

Wspólnota doświadczeń i odpowiedzialność za przyszłość

W wydarzeniu uczestniczyła minister nauki, kultury, spraw federalnych i europejskich Meklemburgii-Pomorza Przedniego Bettina Martin. W swoim wystąpieniu przypomniała, że partnerstwo obu regionów wyrosło na fundamencie polsko-niemieckiego pojednania i wspólnej odpowiedzialności za przyszłość Europy.

Minister podkreślała znaczenie historycznych przemian zapoczątkowanych przez Solidarność oraz rolę Gdańska w procesie demokratyzacji Europy Środkowo-Wschodniej. Zwróciła również uwagę na intensywną współpracę uczelni wyższych, instytucji naukowych i kulturalnych po obu stronach Bałtyku.

W ciągu ćwierćwiecza z partnerstwa narodziła się prawdziwa przyjaźń – mówiła Bettina Martin. – Szczególne znaczenie mają kontakty młodzieży, współpraca uniwersytetów i wspólne projekty kulturalne, które pozwalają budować wzajemne zrozumienie i zaufanie.

Fot. Jacek Sowa

Morze Bałtyckie jako wspólna przestrzeń współpracy

Podczas uroczystości wielokrotnie podkreślano, że oba regiony łączy nie tylko historia i położenie geograficzne, ale również wspólne wyzwania związane z bezpieczeństwem, transformacją energetyczną i ochroną środowiska Morza Bałtyckiego.

Wicewojewoda pomorski Emil Rojek wskazywał, że współpraca regionalna staje się dziś szczególnie ważna w kontekście niestabilnej sytuacji geopolitycznej, wojny w Ukrainie czy kryzysów energetycznych.

Potrzebujemy dziś silnych partnerstw opartych na zaufaniu i wspólnych wartościach. Współpraca między regionami jest jednym z najlepszych antidotów na kryzysy i konflikty – podkreślał.

Wśród priorytetów na kolejne lata wymieniano m.in. rozwój odnawialnych źródeł energii, bezpieczeństwo infrastruktury krytycznej, gospodarkę morską, nowoczesny transport oraz wspólne działania na rzecz odporności regionu Morza Bałtyckiego.

Dyskusja o przyszłości relacji polsko-niemieckich

Jednym z głównych punktów programu była debata poświęcona 35-leciu Traktatu o dobrym sąsiedztwie i przyjaznej współpracy między Polską a Niemcami oraz 25-leciu partnerstwa Pomorskiego i Meklemburgii-Pomorza Przedniego.

W panelu udział wzięli m.in. Leszek Bonna, Emil Rojek oraz parlamentarny sekretarz stanu ds. Pomorza Przedniego i wschodniej Meklemburgii Heiko Miraß.

Uczestnicy dyskusji podkreślali, że mimo trudnych doświadczeń historycznych udało się zbudować trwałe relacje oparte na dialogu, współpracy i wzajemnym szacunku. Wskazywano również, że przyszłość partnerstwa powinna opierać się na dalszym rozwijaniu współpracy w zakresie bezpieczeństwa, energetyki, nauki i nowych technologii.

Heiko Miraß zwracał uwagę na konieczność wzmacniania współpracy w regionie Bałtyku, szczególnie w obszarze bezpieczeństwa i ochrony infrastruktury krytycznej.

Uczestnicy debaty byli zgodzili się aby przywrócić format konferencji „Danziger Gespraeche/ Rozmowy Gdańskie”, realizowany wspólnie przez władze samorządowe, rządowe oraz międzynarodowych przedstawicieli służb odpowiadających za bezpieczeństwo państwowe i regionalne.

Setki wspólnych projektów i inicjatyw

Przez 25 lat partnerstwa oba regiony zrealizowały dziesiątki wspólnych projektów. Dotyczyły one m.in. turystyki, ochrony środowiska, edukacji, transportu i gospodarki morskiej.

Wśród najważniejszych przedsięwzięć wymieniano projekty związane z rozwojem tras rowerowych EuroVelo, zrównoważoną turystyką w regionie południowego Bałtyku, wspieraniem lokalnych producentów żywności oraz rozwojem turystyki konnej.

Silnie rozwija się także współpraca uczelni wyższych i instytucji badawczych. Uniwersytety z Greifswaldu, Rostocku czy Stralsundu realizują wspólne projekty z uczelniami z Gdańska i Słupska, szczególnie w obszarach nowych technologii, gospodarki morskiej i badań nad Bałtykiem.

Partnerstwo budowane lokalnie

Druga część wydarzenia poświęcona była lokalnym przykładom współpracy między samorządami, szkołami i instytucjami kultury. W panelu dyskusyjnym udział wzięli przedstawiciele polskich i niemieckich miast, powiatów oraz organizacji społecznych: Pan Rafał Konon, wójt Gmina Ustka; Pan Michael Galander, burmistrz miasta Anklam; Pan Marek Szczepański, Starosta Powiatu Chojnickiego; Pan Stefan Sternberg, starosta powiatu Ludwigslust-Parchim; Pani Marta Szadowiak, dyrektor Nadbałtyckiego Centrum Kultury; Pani Julia Kruse, Pomorskie Muzeum Krajowe w Greifswaldzie; Pani Katarzyna Wróblewska-Kurzydło, Społeczne Liceum Ogólnokształcące w Lębork.

Rozmawiano m.in. o partnerstwach między Czerskiem i Boizenburgiem, współpracy powiatu chojnickiego z Ludwigslust-Parchim czy projektach realizowanych przez gminę Ustka i miasto Anklam.

Szczególne miejsce zajęła prezentacja wieloletniej współpracy szkół z Lęborka i Stralsundu. Uczniowie obu krajów od ponad dekady uczestniczą we wspólnych projektach edukacyjnych, spotkaniach młodzieży i wymianach szkolnych organizowanych w Gdańsku i Stralsundzie.

To właśnie takie kontakty budują prawdziwe partnerstwo i wzajemne zrozumienie między młodymi ludźmi – podkreślali uczestnicy panelu.

Fot. Jacek Sowa

Muzyka, kultura i wspólne świętowanie

Jubileuszową uroczystość uświetniły występy artystyczne. Przed publicznością zaprezentował się Dziecięcy Zespół Ludowy Pieśni i Tańca „Pomorzacy” z gminy Ustka oraz niemiecki zespół Fritz-Reuter-Ensemble z Anklam.

Na zakończenie wykonano wspólne zdjęcie uczestników wydarzenia oraz poczęstowano wszystkich jubileuszowym tortem. Wieczorem odbyła się uroczysta kolacja, podczas której kontynuowano rozmowy o przyszłości współpracy polsko-niemieckiej w regionie Morza Bałtyckiego.

Fot. Jacek Sowa

Partnerstwo z myślą o kolejnych dekadach

Przedstawiciele obu regionów zgodnie podkreślali, że 25 lat współpracy stworzyło mocny fundament do dalszego rozwijania relacji między Pomorzem a Meklemburgią-Pomorzem Przednim.

W obliczu nowych wyzwań – związanych z bezpieczeństwem Europy, transformacją  energetyczną czy ochroną środowiska – współpraca regionalna ma dziś szczególne znaczenie. Pomorze i Meklemburgia-Pomorze Przednie chcą nadal wspólnie działać na rzecz stabilnego, bezpiecznego i nowoczesnego regionu Morza Bałtyckiego.